De verschillende vormen van een vormgever

Door Roger Lelifeld, creatief vormgever

Creatief vormgever bij Artica, klinkt als een afgebakende functie hè? Toch is het in de praktijk niet in een hokje te vangen. Als vormgever neem ik elke keer een andere vorm aan. Afhankelijk van de klant, natuurlijk. Maar ook van het middel en de fase in het traject. Al met al draag ik veel verschillende petten.

In het grafische vak worden veel verschillende titels gebruikt voor grafische functies. Het beestje moet een naam hebben. ‘Grafisch ontwerper’, ‘vormgever’, ‘UX designer’ of gewoon ‘creatief’? Verschillende bureaus vullen deze functies ook verschillend in. In de vijftien jaar dat ik nu in de grafische sector werk, heb ik veel bureau-ervaring opgedaan bij zowel kleine als grote reclamebureaus. En daardoor kan ik zeggen: het ene bureau is zeker het andere niet.

Groot en klein

Niet alleen in omvang verschillen bureaus van elkaar, maar juist ook in de werkwijze, interne en externe communicatie, klantenportfolio, feestjes. En de functieomschrijvingen! Door uiteenlopende ervaringen bij verschillende bureaus heb ik mij kunnen verbreden, maar ook verdiepen. Elke baan en klus vraagt om bepaalde specialisaties, kennis en kunde. Bij kleine bureaus werk je als ontwerper en vormgever meer in het gehele proces vanaf het eerste gesprek tot de eindpresentatie, terwijl je bij gespecialiseerde (online) bureaus specifiek met een bepaald vakgebied bezig bent. En bij Artica... eigenlijk alles daartussen in.

Creativiteit is leidend

Mijn rol binnen Artica is zo breed dat ik elke keer een andere focus heb. De ene keer bevind ik me in het voortraject van een proces. Dan gaat het vooral om sparren, eerste schetsen maken en ontwerpen. De andere keer is mijn inbreng later nodig, in de vorm van doorvertaling, huisstijlbewaking en eindcontrole. Wel ben ik altijd de schakel tussen de voorkant van het proces - idee/strategie/creatie - en het uiteindelijke eindproduct. En, nog belangrijker, creativiteit is altijd leidend. Dat is de basis. In hoeverre ik me daarbij ook bezighoud met kaders en techniek is afhankelijk van de pet die ik draag binnen het specifieke project. De ene keer die van ontwerper, de andere keer van webdesigner.

Technische uitvoerbaarheid

Als ontwerper laat ik de (technische) uitvoerbare kant los. Dit werkt namelijk beperkend. Als UX designer houd ik hier juist wel meer rekening mee, omdat ik hier vaak verder in het proces zit. Factoren zoals de (technische) uitvoerbaarheid, deadline en kosten spelen dan een grotere rol. En ook als vormgever werk ik natuurlijk binnen bepaalde kaders. Dan ben ik namelijk verantwoordelijk voor de huisstijlbewaking van een klant en/of product en daarmee het uiteindelijke imago. En daar hoort nou eenmaal een bepaald speelveld bij.

Buiten de lijntjes

Je leest het. Vormen, petten en hokjes hangen meer samen dan je misschien zou denken. Bij Artica draag ik verschillende petten, waarbij de kaders de ene keer meer afgebakend zijn dan de andere. En zelfs als er hokjes zijn, is het als creatief de kunst om niet te veel in hokjes te denken. Pas dan krijg je verrassende en opvallende communicatie. Zolang de vorm en de boodschap voor de ontvanger maar wel weer duidelijk zijn. En ja... dat vraagt dan weer om een topvorm ;-)